Polska wszczyna śledztwo ws. ataku na Globalną Flotyllę Sumud; HRF przekazuje analizę łańcucha dowodzenia
Fundacja Hind Rajab (HRF) z zadowoleniem przyjmuje decyzję polskiej prokuratury o wszczęciu śledztwa w sprawie ataku sił izraelskich na Globalną Flotyllę Sumud (GSF) z października 2025 r. To wydarzenie stanowi istotny krok ku rozliczeniu ataków na nieuzbrojone cywilne misje humanitarne.
HRF, we współpracy z dwiema pokrzywdzonymi oraz członkami KAKTUS — Polsko-Palestyńskiej Inicjatywy Sprawiedliwości — przekazała dodatkowe dowody dotyczące bezprawnego przechwycenia 42 jednostek humanitarnych i zatrzymania 462 uczestników, w tym 15 statków pod polską banderą i czworga polskich obywateli. HRF przeprowadziła szczegółową analizę łańcucha dowodzenia, identyfikując role i zakres odpowiedzialności osób przypuszczalnie zaangażowanych w operację. Materiał ten przedstawiono polskim władzom, by wzmocnić toczące się śledztwo — tak, aby objęło nie tylko zarzucane przestępstwa, lecz także pełne spektrum osób, które je zaplanowały, umożliwiły i wykonały.
Polskie śledztwo w sprawie ataku na Globalną Flotyllę Sumud — krok ku sprawiedliwości dla misji humanitarnych rzucających wyzwanie oblężeniu Gazy.
Strategiczny wkład prawny
Interwencja HRF skupiła się na zmapowaniu hierarchii dowodzenia odpowiedzialnej za przechwycenie flotylli. Wyodrębniając zakresy odpowiedzialności domniemanych sprawców w strukturze wojskowej oraz ich dokładną rolę podczas operacji, HRF dążyła do przedstawienia możliwie najpełniejszej listy osób odpowiedzialnych za atak.
Ta praca analityczna uzupełnia zeznania pokrzywdzonych — polskich delegatek Niny Ptak i Ewy Jasiewicz, które złożyły dodatkowe dowody dotyczące zarzucanych przestępstw piractwa, terroryzmu i zbrodni wojennych.
Strategia wielojurysdykcyjna
Śledztwo w Polsce jest kluczowym elementem szerszej, wielojurysdykcyjnej strategii HRF przeciwko bezkarności. Fundacja złożyła już pisma procesowe w sprawie incydentów flotyllowych w Anglii, a obecnie przygotowuje analogiczną sprawę w trzecim państwie. Te równoległe działania świadczą o dążeniu do wyczerpania wszystkich dostępnych dróg prawnych, by odpowiedzialni za zbrodnie międzynarodowe stanęli przed wymiarem sprawiedliwości.
Nina Ptak, praktyczka praw człowieka, wskazała na szerszy wymiar tych działań prawnych:
To zawiadomienie nie dotyczy jednego uprowadzenia czy uwięzienia — jest wyzwaniem rzuconym bezkarności Izraela, która od Palestyny po Liban i Iran eskaluje bez przeszkód, dopóki świat odpowiada milczeniem lub półśrodkami. Nie chodzi tylko o sprawiedliwość dla nas, lecz o skierowanie uwagi świata tam, gdzie powinna być od początku — na Palestyńczyków, poddawanych przemocy, dehumanizacji i torturom. Pilność jest tym większa po niedawnym przyjęciu przez Izrael ustawy o karze śmierci, której skutki spadną niemal wyłącznie na Palestyńczyków.
Zobowiązanie do dalszych działań
Natacha Bracq, szefowa działu postępowań sądowych Fundacji Hind Rajab, oświadczyła:
Fundacja Hind Rajab jest zaangażowana w pociąganie do odpowiedzialności winnych zbrodni międzynarodowych na Palestyńczykach. Obejmuje to ataki na cywilne misje humanitarne zmierzające do Gazy, takie jak Handala, Madleen i Globalna Flotylla Sumud. Przechwycenie flotylli na wodach międzynarodowych oraz zatrzymanie i uwięzienie ich uczestników były ewidentnie bezprawne. Wyrażamy uznanie dla polskich władz za wszczęcie tego śledztwa i pozostajemy gotowi służyć wsparciem.
W miarę postępów śledztwa HRF pozostaje gotowa dostarczać dalsze analizy prawne i dowody. Naszym celem jest, by fakty zostały gruntownie zbadane, a proces prawny był na tyle solidny, by sprostać powadze zarzucanych naruszeń.
Kontekst trwających działań humanitarnych
Te wydarzenia prawne zbiegają się z wypłynięciem nowej, większej flotylli — 70 łodzi i 1000 uczestników — której celem jest przełamanie oblężenia Gazy. Ewa Jasiewicz, której zeznania wspierają obecną sprawę, podkreśliła ciągłość misji humanitarnej:
Flotylla była nieuzbrojonym cywilnym konwojem próbującym robić to, co powinny robić państwa — zapobiegać zbrodni ludobójstwa. Blokada Gazy i polityka głodzenia są kluczowym elementem izraelskiego ludobójstwa na Palestyńczykach. Nie było żadnego zawieszenia broni; od czasu wejścia w życie „zawieszenia broni" w Gazie zginęło co najmniej 765 Palestyńczyków. Bombardowania, głodzenie oraz pozbawianie niezbędnej infrastruktury, leków, czystej wody i odbudowy trwają. Radosławowi Sikorskiemu i przywódcom polskiego rządu mówię: nie odwracajcie wzroku, wypełnijcie swoje zobowiązania wynikające z prawa międzynarodowego, bo inaczej znajdziecie się w Hadze. Tysiąc cywilów, w tym polscy uczestnicy, znów płynie do Gazy, by przełamać nielegalną izraelską blokadę — a powinno to być polityką polskiego rządu. Nie jest za późno, by nałożyć sankcje na Izrael, zatrzymać ludobójstwo i postawić sprawców przed sądem.
HRF rozwija globalną kampanię rozliczeń, składając w Polsce nowe pisma procesowe ws. Globalnej Flotylli Sumud — w oparciu o istniejące sprawy w Anglii i przygotowania w trzeciej jurysdykcji.
Alina Palichleb, szefowa polskiej delegacji obecnej Globalnej Flotylli Sumud, podkreśliła prawny i moralny imperatyw ich misji:
Wiemy, że władze izraelskie nie mają żadnego prawa zatrzymać flotylli. Jesteśmy nieuzbrojeni i nie stanowimy zagrożenia. To część nieustających wysiłków Izraela, by odizolować Palestyńczyków od jakiegokolwiek kontaktu ze światem zewnętrznym. Jako osoba palestyńskiego pochodzenia wzywam UE i polski rząd do działania bez zwłoki. Skoro uznają Autonomię Palestyńską, powinni też domagać się otwarcia granic, nawiązać relacje handlowe, tworzyć programy uniwersyteckie i wspierać turystyczny dostęp do Palestyny i jej słynnej gościnności. Palestyńczycy zachowali dziedzictwo należące do całej ludzkości i są narodem, który może rozkwitać i dalej wnosić wkład w naszą wspólną przyszłość — trwając niezłomnie wobec brutalnej okupacji i ogłuszającego milczenia UE.
Fundacja Hind Rajab nadal uważnie śledzi rozwój wydarzeń, wspierając globalny ruch na rzecz rozliczeń i ochrony pracowników humanitarnych.